Мұзафар ТАЙЫП (1922-1946)
Жалғыз мен бе Құдайды қарғайтын…
(«Әзірге…» өлең жинағынан алынған өлеңдер)
СҮЙІКТІ «АДАМЗАТ» БАУЫРЛАРЫМА
Сүйікті «адамзат» бауырларым,
Сіздерге шын жүрегіммен алғыс айтқым келеді…
Қолдарыңыздың көмегімен
Шаштарымды тарап жүрген жоқпын ба
Әр таң сайын..
Сіздер кітаптарға жазбаған болсаңыздар,
Мен қайдан білейін,
Екі жерде екінің төрт болатынын да..
Аспанды да төсегімде жатып
Тамашалай алар ма едім
Мынау бөлмеме терезе салу
Ойларыңызға келмегенде..
Аһ,
біліп тұрмын… біліп тұрмын
Бір күні өлетін болсам,
йықтарыңызда қалады мәйітім де менің…
сүйікті Адамзат бауырларым..
БІР СЕЗІМ ӨЛЕҢІ
Сен бір ескі сезім өлеңісің,
Бір жұпар бар сенде
Жып-жылы жазғы кештерге тиесілі..
Қолдарыңда ма,
Шаштарыңда ма,
Көздеріңде ме, білмеймін.
Бір жұпар бар сенде
Жып-жылы жазғы кештерге тиесілі…
ДЕЛСАЛ
Ескіден мен мұндай делсал емес едім
Бұлттарға сәлем беретін…
Есігін қағатын бір үйім бар тұғын тіпті.
Саябаққа соққан сәттерден
Қырық жылда бір рет қана сұрайтынмын
Ағаштардың жағдайын.
Көшелерді де
Таңдарда ғана тамашалаушы едім
Бөлмемнің терезесінен…
МЕНЕН СІЗГЕ
Жалғыз мен бе Құдайды қарғайтын,
Маусымдар менен де кәпір..
Құстар мен ағаштарға не бұйрық келгенін
Ұға алмадық әлі..
Қысқасы
Көк тиынсыз кезген көшелерім –
Бір кездері өмір сүргенімнің жалғыз-ақ дәлелі..
Және сарышын қыздарды сүйгенім жайлы
Еш жалықпастан әңгімелей аламын
Бір естелік қалсын деп
менен де сізге..
ТІЛЕК
Бір сұлуға сұлулығы жайлы айтқым келетін,
Айналардан бұрын…
Сұлу-сұлу өмір сүргім келетін,
жәй ғана бір сұлумен бірге…
ӨЛІЛЕРДІҢ ӘҢГІМЕСІ
І
Мен аурудан өлдім..
Бәлкім өлмейтін едім
ақшам болғанда…
Мен де майданда өлдім…
Найза алып шабуылға шыққан соң
Жалғыз оқ жеткілікті болды
Варшава маңында
Өмірге қош айтуыма..
Аһ, мен ше,
Жоқ жерден өлдім..
Бір түні жамылғысыз қалған денеме
Суық тигендіктен,
Алдымен төсекке, сонсоң топыраққа түстім…
Ал мені трамвай шайнаған
Сұлтанахметте…
Өзіме бір,
Шашылып қалған қолдарым мен аяқтарыма бір қарап,
Өлгеніме сене алар емеспін әлі…
ІІ
Бір үміт бар болатын ішімде
Өлместен бұрын…
Бәлкім, дейтінмін өз-өзіме,
Бәлкім өлгеннен соң өмір сүру мүмкін шығар.
Нан қолдан,
Су көлден…
Ал қазір үміт те жоғалды.
Қолымнан не келер енді.
Бұлай мезгілсіз өлгеніме
Ішімнің қалай өртенетінін білсеңіз ғой…
Кеше алған көйлегімді
Тым құрыса бір рет те кимедім әлі…
Тіпті мен
Бір қызды енді-енді сүйе бастаған едім..
Сары шашты бір қызды…
Мені туғалы жатып өліпті анам.
Өзі де қылдай бір әйел болған-ды байғұс.
Енді мен де өлдім жиырма жасымда,
Аштықтан өлгенім бөлек бір әңгіме…
Ал қазір анамды іздеп жүрмін
Өлген күнімнен бері…
Қызығы – әлі таба алар емеспін…
ІІІ
Өлімді ойламау деген де бар екен
Тірі кезімізде білмеппіз..
қолымнан келетін қайран жоқ енді.
Ал сен әлі Өмір сүріп жатырсың,
Қолың мен аяғың да қимылдайды.
жаның қиналған сәтте ән де айта аласың..
Мен болсам,
Еш өкінген емеспін өлгеніме.
Барлығы біткен-ді.
Аспанды тамашалаудан да ығырым шыққан әбден.
Естеліктерімнің көптігі сонша
Бір-бірімен шатастыратынмын, тіпті…
ІV
Өмірге қайта келсем,
Ақылды бір адам атануға сөз берем
Кештерде ерте ұйықтайтын.
Әйтпесе,
Не жұмысым бар мәйханаларда менің?
Жексенбі күндері
Саябақтарда серуендейтін болам
әйеліммен бірге…
Өмірде ештеңе білген емеспін.
Жалғыз білерім:
Жалғыз айтарым:
Өлу немесе өлмеу жайлы.
Барлық мәселе осы емес пе?
Адамдар өлмесін,
Кештерде ұйықтап,
Таңертең оянса болды емес пе?
Шаштарын желге құшақтатып жүре берсе болды емес пе…
ҚАЙТЫС БОЛҒАН РҮШТІДЕН КЕЛГЕН ХАТ
(Ақын Оқтай Рыфатқа)
Алдымен барлық ақындарға сәлем,
Сонсоң өлімнің мүлдем сұлу емесін айтқым келеді…
Айтқым келеді
Мен сүйетін таңның да, кештің де жоқ екенін мұнда…
Көшелердің қолдарынан сүйдім,
Маған өмір сүруді үйреткен солар.
Досым болсын, дұшпаным болсын,
Адамдардың барлығына сәтті күндер тілеймін сонсоң…
Сары шашты сұлуға да
Менің ендігі жоқ екенімді түсіндіргейсің.
Опасыз достардың есіне түсір,
Дүниенің ешкімге қалмайтынын да.
Қалай ұмытайын
Өмір сүру бір ғажап болатын…
Оқтай айтқандай:
«Естеліктер де бұтақ іздейді,
Құстар секілді қонғысы келіп»..
Аударған Қарлығаш ҚАБАЙ
